يَسْبَحُونَ « 1 » ( و از آيات الهى خورشيد است كه سير مىكند به طرف قرارگاهى كه براى اوست « شرح اين جمله در معاد بيايد ان شاء اللّه » و اين تقدير خداوند غالب و دانائى است و از براى ماه منازلى مقرر كرديم تا بر ميگردد مانند چوب شاخ خرماى خشك شده ، نه خورشيد را سزد كه به ماه رسد و نه شب تواند بر روز پيشى گيرد و همه در مدار خود بسير و شنا مشغولند ) . مشاهده موجوداتى كه روى زمين زندگى ميكنند و مطالعه احوال انواع مختلف آنها از جمادات و نباتات و حيوانات و لطائف صنعت و حكمتى كه در ايجاد و آفرينش هر يك به كار رفته و وحدت نظامى كه بين آنها برقرار است هر يك دليل روشنى بر علم و حكمت آفريدگار عالم است . و اگر غير انسان موجودى در عالم نبود ، هم او براى اثبات علم و قدرت و ارادهء صانع خود كافى بود ، زيرا آنچه در عالم كبير است در اين موجود عجيب كه از او بعالم صغير تعبير نموده‌اند بوديعه نهاده شده است ، أ تزعم انك جرم صغير و فيك انطوى العالم الاكبر « 2 » ( آيا گمان ميكنى كه تو جثه كوچكى هستى و حال آنكه عالم كبير در تو نورديده شده است ) . يكى از عجائبى كه در آفرينش انسان به كار رفته قوائى است كه براى حفظ حيات و بقاء نسل و تنظيم امور معاش و معاد وى قرار داده شده و آنها بسه قسمت تقسيم ميشوند . قسمت اول - قوائى است كه مربوط بروح نباتى و مشترك بين نباتات و حيوانات و انسان است و آنها سه قوه‌اند . اول - قوه غاذيه است كه مواد غذائى را براى هر يك از اعضاء جهت تبديل به آن عضو مىرساند و بكمك چهار قوه كار او انجام پذيرد . الف - جاذبه است كه مواد غذائى را جذب مينمايد و گرسنگى و تشنگى

--> ( 1 ) سوره يس آيات 39 و 40 و 41 . ( 2 ) شعر مذكور منسوب به حضرت على عليه السلام است .